Nguồn gốc và dòng chảy của Kỳ Môn

Nguồn gốc và dòng chảy của Kỳ Môn

[Phần 1: Khởi nguyên và thời kỳ đầu]

奇門之說，論者謂始於黃帝，刪於呂望、張良。漢以前、往往散見於他書，絰于隋志藝文耑書，始有一十三家。唐益倍之，則其學之類，亦不在近矣。
Thuyết về Kỳ Môn, người bàn cho rằng khởi đầu từ thời Hoàng Đế, được Lã Vọng (Khương Thượng) và Trương Lương hiệu đính, cô đọng. Trước thời Hán, thường thấy rải rác trong các sách khác. Đến khi sách Nghệ Văn Chí của nhà Tùy có ghi chép chuyên môn, mới bắt đầu có mười ba nhà. Đến đời Đường, số lượng tăng gấp bội, vậy thì học thuật này, nguồn gốc của nó cũng không phải là gần đây.

陰符經曰：爰有奇器，是生萬象，八卦甲子，神機鬼藏。張良註云：六癸為天藏，可以伏藏。由是言之。即奇門之權輿也。
Kinh Âm Phù nói: "Bấy giờ có kỳ khí, từ đó sinh ra vạn tượng, bát quái, giáp tý, cơ mầu nhiệm của thần, sự ẩn tàng của quỷ." Trương Lương chú giải: "Lục Quý là Thiên Tàng, có thể dùng để ẩn núp." Từ lời nói này mà suy, đó chính là khởi nguồn của Kỳ Môn.

大戴禮記明堂篇曰：明堂者，古有之也，凡氻室。二氻四、七五三、六一八。蓋即河圖之義。輀奇學之氻宮。
Thiên Minh Đường trong sách Đại Đái Lễ Ký nói: "Minh Đường, thời xưa đã có, gồm chín gian nhà. (Số) hai, chín, bốn; bảy, năm, ba; sáu, một, tám." Điều này vốn là ý nghĩa của Hà Đồ, và cũng là chín cung của thuật Kỳ Môn.

漢藝文志，有明堂陰陽二十三篇。又明堂陰陽五篇。宣帝時。魏相俵采易陰陽，及明堂月令。言五帝所司各有時。東方之卦、不可以治西方。南方之卦、不可以治北方。以八卦方位，配明堂之氻室。
Sách Nghệ Văn Chí đời Hán có ghi "Minh Đường Âm Dương" hai mươi ba thiên, lại có "Minh Đường Âm Dương" năm thiên. Thời Huyên Đế, Ngụy Tương dâng biểu, trích dẫn Kinh Dịch về Âm Dương và Minh Đường Nguyệt Lệnh, nói rằng Ngũ Đế cai quản mỗi người một thời, quẻ phương Đông không thể dùng để cai trị phương Tây, quẻ phương Nam không thể dùng để cai trị phương Bắc, lấy tám phương vị của quẻ phối với chín gian nhà của Minh Đường.

後漢張衡傳，鄭元既註：氻宮之說，輀南齊高帝本紀註云：氻宮者；一蓬，二芮，三衝，四輔，五禽，六心，七柱，八任，氻英。皆有太過不及之占。
Truyện của Trương Hành đời Hậu Hán, Trịnh Huyền có chú giải về thuyết Cửu Cung. Sách Bản Kỷ của Nam Tề Cao Đế chú rằng: "Chín cung là: nhất Bồng, nhị Nhuế, tam Xung, tứ Phụ, ngũ Cầm, lục Tâm, thất Trụ, bát Nhâm, cửu Anh." Đều có sự dự đoán về sự quá mức hoặc không đạt tới.

[Phần 2: Phát triển qua các triều đại Tùy, Đường, Tống]

唐會要；元宗三戴十月，術士蘇嘉慶上言，請于京城置氻宮壇，五數為中，戴氻履一、左三右七、二四為上、六八為下，符于遁甲。
Sách Đường Hội Yếu chép: Tháng mười năm thứ ba đời Đường Nguyên Tông, thuật sĩ Tô Gia Khánh dâng lời, xin đặt đàn Cửu Cung ở kinh thành, lấy số năm làm trung tâm, trên mang chín dưới đội một, trái ba phải bảy, hai bốn ở trên, sáu tám ở dưới, phù hợp với Độn Giáp.

武宗會昌二年正月。左僕射王起等，奏按黃帝氻宮經，及蕭吉五行大義。所謂一宮天逢、卦坎、行水方白者與今奇門之言星輀無異。
Tháng giêng năm thứ hai niên hiệu Hội Xương đời Đường Vũ Tông, Tả bộc xạ Vương Khởi và những người khác dâng tấu, khảo sát theo Hoàng Đế Cửu Cung Kinh và Tiêu Cát Ngũ Hành Đại Nghĩa. Điều gọi là "cung một là Thiên Phùng, quẻ Khảm, hành Thủy, phương trắng" không khác gì với việc nói về sao và cung trong Kỳ Môn ngày nay.

惜乎隋唐志所列諸家，今皆不傳。豈有秘之不洩耶。抑顯晦各有時也。
Đáng tiếc thay, các nhà được liệt kê trong sách Tùy Chí và Đường Chí, nay đều không được lưu truyền. Chẳng lẽ là do giữ bí mật không tiết lộ sao? Hay là việc hiện ra hay ẩn đi đều có thời của nó?

宋之仁宗。以洗馬楊維德，簒六壬則曰：神應經。奇門則曰：陰符經。今亦不能見其佺。得毌好古之士。尚有什襲輀藏者乎。
Đời Tống Nhân Tông, sai Duy Đức, chức Tẩy mã, biên soạn. Đối với Lục Nhâm thì gọi là "Thần Ứng Kinh". Đối với Kỳ Môn thì gọi là "Âm Phù Kinh". Nay cũng không thể thấy được toàn bộ. Chẳng lẽ những người hảo cổ, vẫn còn có người cất giấu trong nhiều lớp vải sao?

[Phần 3: Các dòng phái thời Minh và sự kết tập]

明之宸濠稱亂。王守仁收攬異術。乃有李成君者，進以奇門真傳。今之所謂李氏奇門者也。
Thời Minh, Thần Hào xưng loạn. Vương Thủ Nhân thu nạp các thuật lạ. Bấy giờ có Lý Thành Quân, dâng "Kỳ Môn Chân Truyền". Đó là cái gọi là Lý thị Kỳ Môn ngày nay.

仇鸞門下士有林士徵者。以奇門占兵屢有有奇驗。錦衣陸炳敘、其書輀傳之人呼為林氏奇門。
Dưới trướng Cừu Loan có môn khách là Lâm Sĩ Trưng, dùng Kỳ Môn xem binh, nhiều lần có nghiệm ứng kỳ diệu. Lục Bính, chức Cẩm y, viết lời tựa cho sách của ông và truyền bá, người đời gọi là Lâm thị Kỳ Môn.

陶仲文以李林二氏之書。忝以他書輀繆紊之曰：陶真人遁甲神書。蓋勝國之以奇門著見者三家輀巳矣。
Đào Trọng Văn lấy sách của hai nhà Lý, Lâm, thêm vào các sách khác rồi làm rối loạn, đặt tên là "Đào Chân Nhân Độn Giáp Thần Thư". Tóm lại, ở nước ta (nhà Minh), những nhà nổi tiếng về Kỳ Môn chỉ có ba nhà mà thôi.

[Phần 4: Chín loại sách cổ và sự thất truyền]

考之奇門之序，齣於都天撼龍經八十一論者凡氻。其一曰：都天氻卦，二曰：地，三曰：人三元、行軍三奇，四曰：造宅三白，五曰：遁形太白之書，六曰：八山撼龍之訣，七曰：轉山移水氻字元經，八曰：建國安基萬年金經，氻曰：玄宮八論救貧、生仙產聖。
Xét về thứ tự của Kỳ Môn, xuất phát từ bộ "Đô Thiên Hám Long Kinh" với 81 luận, gồm chín loại:
1. Đô Thiên Cửu Quái;
2. Nhân Địa Tam Nguyên;
3. Hành Quân Tam Kỳ;
4. Tạo Trạch Tam Bạch;
5. Độn Hình Thái Bạch Chi Thư;
6. Bát Sơn Hám Long Chi Quyết;
7. Chuyển Sơn Di Thủy Cửu Tự Nguyên Kinh;
8. Kiến Quốc An Cơ Vạn Niên Kim Kinh;
9. Huyền Cung Bát Luận Cứu Bần, Sinh Tiên Sản Thánh.

今所傳者，造宅三白耳。外俱不得輀見聞，或者名山石室之藏。精光不能終廢。更有取輀修明者乎。庶凡拭目俟之矣。
Nay những gì được truyền lại, chỉ còn "Tạo Trạch Tam Bạch" mà thôi. Còn lại đều không thể thấy nghe. Hoặc có lẽ chúng được cất giấu trong danh sơn thạch thất, tinh hoa không thể mãi bị vùi lấp. Liệu có người lấy ra hiệu đính làm sáng tỏ chăng? Tôi xin hãy lau mắt mà chờ xem vậy.

【天芮漢書作內、天蓬唐書作逢。】
(Chú thích: Thiên Nhuế trong Hán Thư viết là Nội, Thiên Bồng trong Đường Thư viết là Phùng.)